Erfgoeddag zondag 18 april 2004

De Erfgoeddag Vlaanderen en Brussel (tot vorig jaar Erfgoedweekend) is een gezamenlijk initiatief van Culturele Biografie Vlaanderen vzw, de Erfgoedcellen van Antwerpen, Brugge, Brussel, Gent, Leuven, Mechelen en Tongeren, het Vlaams Centrum voor Volkscultuur vzw, de Vlaamse Museumvereniging vzw en de Vlaamse Vereniging voor Bibliotheek-, Archief- en Documentatiewezen vzw.

Op gewestelijk niveau wordt de zaak gecoördineerd door Coördinatie Erfgoeddag (Huis Den Rhyn
Hofstraat 15, 2000 Antwerpen).

Voor elke (deelnemende) gemeente is er een Lokale coördinator Erfgoeddag. Voor Opwijk is dit de gemeentelijke Cultuurbeleidscoördinator. Het gemeentebestuur nam immers vorig jaar reeds deel aan het Erfgoedweekend, voor de Heemkring was 2004 de eerste keer.

Met onze brief van 31 december 2003 stelden wij aan de schepen van cultuur, de heer Rik Geeurickx schriftelijk en aan de gemeentelijke Cultuurbeleidscoördinator (= lokale coördinator Erfgoeddag) een samenwerking voor voor de realisatie van Erfgoeddag op 18 april 2004.
Met een brief van 26 januari 2004 informeert het gemeentebestuur ons dat het College van Burgemeester en Schepenen besliste hierop niet in te gaan met de melding “De eigen dienst zal terzake de nodige initiatieven ontwikkelen in het kader van de «Erfgoeddag»”.
Het bestuur van onze heemkundige vereniging nam nota van deze weigering tot elke samenwerking.

Met een brief van 5 februari 2004 meldde het bestuur van onze vereniging aan de (gemeentelijke) Lokale coördinator Erfgoeddag, gezien het antwoord van het gemeentebestuur, dat de HOM-bestuur de beslissing genomen had een eigen activiteit te ontwikkelen voor Erfgoeddag 2004. Wij voegden in bijlage reeds een aankondiging met programma hiervoor.
In onze brief trokken wij ook de bijzondere aandacht van de Lokale coördinator Erfgoeddag op haar engagement ten aanzien van Coördinatie Erfgoeddag Vlaanderen en Brussel welke onder meer behelst:

Wij rekenden op haar ruimste en loyale medewerking in dit verband, maar ontvingen geen enkel antwoord op ons schrijven.

Met een e-mailbericht van 16 maart 2004 aan de Lokale coördinator Erfgoeddag (= gemeentelijke Cultuurbeleidscoördinator) deden wij een aantal concrete voorstellen voor gezamenlijke aanpak inzake bekendmaking en promotie voor de verschillende activiteiten die binnen onze gemeente genomen worden voor Erfgoeddag te realiseren.

In de praktijk gebeurde er gewoon niets en werd het initiatief van de Heemkring voor Erfgoeddag 2004 (tentoonstelling en workshop 'Familiepapieren: van geboorte tot het graf') voor bepaalde aspecten door de gemeente zelfs tegengewerkt.

Het is duidelijk dat onze vereniging hiermee niet akkoord kan gaan. Voor ons is een dergelijke opstelling en inactiviteit van de Lokale coördinator Erfgoeddag (en van het ganse cultuurbeleid op dit vlak) gewoon onaanvaardbaar. Er zal naar de toekomst toe hierover gepraat worden op een hoger niveau.

Sinds enkele jaren ondersteunt de Vlaamse overheid gemeenten bij de ontwikkeling van een lokaal cultuurbeleid door de financiering van cultuurbeleidscoördinatoren.
Eén van de belangrijkste taken van deze cultuurbeleidscoördinator is om bruggen te slaan tussen de lokale erfgoedverenigingen en de lokale overheid.
Een concreet project om dit bruggenbouwen in de praktijk om te zetten, is uiteraard de Erfgoeddag. Vanuit de organisatoren van de Erfgoeddag wordt de cultuurbeleidscoördinator aangesteld als de lokale spilfiguur voor de organisatie van deze dag.

Wij kunnen alleen maar vaststellen dat ondanks allerlei grootsprakerige verklaringen in het goedgekeurde gemeentelijk cultuurbeleidsplan er tot nu toe van samenwerking geen enkele sprake is. De cultuurbeleidscoördinator wordt enkel ingezet voor de eigen gemeentelijke initiatieven en kan, mag of wil niet de nodige ondersteuning geven aan initiatieven van verenigingen. Nochtans een basisopdracht van de cultuurbeleidscoördinator menen wij.

Wij vinden het als lokale vereniging en als burgers belangrijk dat gemeenschapsgeld wordt aangewend waarvoor het bedoeld is en vinden niet dat overheidsgeld met veel loze woorden en valse beloften moet gebruikt worden voor opdrachten waarvoor ze niet bedoeld zijn.

De gemeente Opwijk spaarde moeite en kosten (met belastingsgeld!) om de gemeentelijke initiatieven met Erfgoeddag 2004 in het gemeentelijke archief te Mazenzele te realiseren en te promoten.

Onze vereniging kon uiteraard dergelijke kostelijke promotionele middelen niet aanwenden. Maar onder meer met een degelijk inhoudelijk programma konden wij toch op onverwacht veel echt geïnteresseerde bezoekers rekenen. En wij dienden hiervoor deze bezoekers niet te lokken met gratis drank (betaald met belastingsgeld!) zoals voor het gemeentelijk initiatief in het gemeentelijk archief.